Koszty zastępstwa procesowego w EPU i po sprzeciwie od nakazu
Koszty zastępstwa w EPU to 60 do 7 200 zł z § 3 ust. 1. Po sprzeciwie stawka rośnie do skali ogólnej, a po e-sądzie sąd daje jedną stawkę (III CZP 53/23).
Redakcja Ranking Adwokatów Windykacja i długi
Masz taką sprawę teraz? Sprawdź uprawnienia i specjalizację adwokata, zanim podpiszesz umowę.
Znajdź adwokataKoszty zastępstwa procesowego w EPU liczy się z obniżonej skali § 3 ust. 1 rozporządzeń o opłatach za czynności adwokackie i radcowskie: od 60 zł do 7 200 zł, zamiast od 90 zł do 25 000 zł ze skali ogólnej. Ta sama skala obowiązuje w papierowym postępowaniu upominawczym i w nakazowym. Po skutecznym sprzeciwie albo zarzutach wynagrodzenie liczy się już na zasadach ogólnych (§ 3 ust. 2), a gdy powód wraca z e-sądu ze zwykłym pozwem, sąd przyznaje jedną stawkę za całość (uchwała SN z 10 kwietnia 2024 r., III CZP 53/23).
Dla pełnomocnika wierzyciela to trzy różne kwoty w jednej sprawie, zależnie od tego, czy dłużnik zareaguje. Dla pozwanego to informacja, o ile wzrośnie rachunek, jeśli złoży sprzeciw i przegra. Wszystkie trzy warianty dla konkretnej kwoty policzysz w kalkulatorze kosztów sprzeciwu od nakazu zapłaty, a samą stawkę dla dowolnego etapu w kalkulatorze kosztów zastępstwa procesowego.
Koszty zastępstwa procesowego w EPU, tabela stawek 2026
Rozporządzenie adwokackie (t.j. Dz.U. 2026 poz. 215) i radcowskie (t.j. Dz.U. 2026 poz. 118) mają w § 3 ust. 1 identyczną skalę. Obok podajemy stawkę ze skali ogólnej z § 2, bo to ona wchodzi w grę po sprzeciwie.
| Wartość przedmiotu sprawy | EPU, upominawcze, nakazowe (§ 3 ust. 1) | Po sprzeciwie lub zarzutach (§ 2) |
|---|---|---|
| do 500 zł | 60 zł | 90 zł |
| 500 do 1 500 zł | 180 zł | 270 zł |
| 1 500 do 5 000 zł | 600 zł | 900 zł |
| 5 000 do 10 000 zł | 1 200 zł | 1 800 zł |
| 10 000 do 50 000 zł | 2 400 zł | 3 600 zł |
| 50 000 do 200 000 zł | 3 600 zł | 5 400 zł |
| powyżej 200 000 zł | 7 200 zł | 10 800 zł do 2 mln, 15 000 zł do 5 mln, 25 000 zł powyżej |
Skala z § 3 ust. 1 ma siedem progów, a nie dziewięć. Ostatni zaczyna się powyżej 200 000 zł i kończy na 7 200 zł bez względu na to, czy roszczenie wynosi 300 tysięcy, czy 3 miliony. Przy dużych wierzytelnościach dochodzonych nakazem z weksla różnica między nakazem a procesem po zarzutach robi się więc znaczna.
Koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu upominawczym i nakazowym
Przepis nie wyróżnia e-sądu. Obniżona skala dotyczy czterech trybów naraz: postępowania upominawczego, elektronicznego postępowania upominawczego, nakazowego i europejskiego postępowania nakazowego. Sąd, wydając nakaz zapłaty, zasądza od pozwanego koszty według tej skali. Jeśli dłużnik nie wniesie środka zaskarżenia, nakaz ma skutki prawomocnego wyroku (art. 4802 § 4 k.p.c.) i to jest ostateczna kwota.
Przykład dla faktury na 12 000 zł w e-sądzie. Powód płaci 188 zł opłaty, bo w EPU pobiera się czwartą część opłaty z art. 13 u.k.s.c., czyli 1/4 z 750 zł zaokrągloną w górę. W nakazie sąd zasądza te 188 zł i 2 400 zł wynagrodzenia pełnomocnika. Różnice w opłatach sądowych między e-sądem a zwykłym pozwem opisaliśmy we wpisie pozew o zapłatę czy e-sąd przy niezapłaconej fakturze.
Jakie są koszty zastępstwa procesowego po sprzeciwie od nakazu zapłaty
Po skutecznym wniesieniu sprzeciwu lub zarzutów opłatę ustala się na zasadach ogólnych (§ 3 ust. 2 obu rozporządzeń). W tej samej sprawie o 12 000 zł stawka rośnie z 2 400 zł do 3 600 zł. Przegrany pozwany zwraca wtedy wyższą kwotę, a wygrany pozwany może żądać od powoda zwrotu stawki swojego pełnomocnika liczonej tak samo, z § 2.
Słowo „skutecznym” ma znaczenie. Sprzeciw odrzucony jako spóźniony albo zarzuty odrzucone z powodu braku opłaty (art. 4803 § 3 k.p.c.) nie przenoszą sprawy do zwykłego procesu, więc nakaz zostaje w mocy razem z kosztami ze skali obniżonej.
W postępowaniu nakazowym dochodzi rzecz, o której pełnomocnicy dłużników muszą pamiętać przy wycenie usługi: zarzuty są płatne. Pozwany płaci 3/4 opłaty od pozwu, a konsument nie więcej niż 750 zł (art. 19 ust. 4 u.k.s.c.). Jeśli wygra, ta opłata wraca do niego w kosztach procesu.
Czy w EPU należy się zwrot kosztów zastępstwa, gdy sprawa trafi do zwykłego sądu
Po sprzeciwie e-sąd nie przekazuje sprawy dalej, tylko umarza postępowanie w zakresie, w którym nakaz utracił moc (art. 50536 k.p.c.). Powód, który w ciągu trzech miesięcy od postanowienia o umorzeniu wniesie pozew o to samo roszczenie w innym trybie, zachowuje skutki wniesienia pozwu z dnia złożenia go w EPU, a na żądanie stron sąd uwzględnia koszty poniesione w e-sądzie (art. 50537 § 2 k.p.c.).
Przez lata sądy różnie czytały to ostatnie zdanie. Jedne doliczały wynagrodzenie za e-sąd i osobno za proces, inne przyznawały jedno. Sąd Najwyższy w uchwale z 10 kwietnia 2024 r. (III CZP 53/23) przyjął, że w sprawie wszczętej takim pozwem sąd uwzględnia jedną opłatę za czynności pełnomocnika, w wysokości odpowiadającej temu postępowaniu, czyli ze skali ogólnej. Dwa dni później, w uchwale III CZP 66/23, uznał, że „tym samym roszczeniem” może być roszczenie niższe niż dochodzone w e-sądzie.
Praktyczny wniosek dla pełnomocnika powoda: we wniosku o koszty w nowym pozwie żąda się jednej stawki z § 2 od wartości przedmiotu sporu, pełnej opłaty od pozwu (opłatę z EPU zalicza się na jej poczet na podstawie art. 19 ust. 2 pkt 2 u.k.s.c.) i 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Kto uważa, że praca na etapie e-sądu uzasadnia więcej, musi wykazać nakład pracy i wnosić o stawkę wyższą niż minimalna, najwyżej sześciokrotną (§ 15 ust. 3). Jak sądy podchodzą do takich wniosków, opisaliśmy w tekście o kosztach zastępstwa procesowego w podwójnej wysokości.
Gdy powód nie wniesie nowego pozwu w trzy miesiące
Wtedy obowiązuje art. 50537 § 1 k.p.c.: w przypadku umorzenia postępowania każda ze stron ponosi koszty procesu związane ze swym udziałem w sprawie. Wierzyciel traci opłatę i wynagrodzenie pełnomocnika z etapu e-sądu. Pozwany, który zapłacił kancelarii za sprzeciw, też nie dostanie zwrotu.
Dla kancelarii obsługującej wierzycieli oznacza to twardy termin w kalendarzu każdej sprawy, w której przyszedł sprzeciw. Trzy miesiące liczy się od dnia wydania postanowienia o umorzeniu, a nie od doręczenia. Przy kilkudziesięciu sprawach miesięcznie taki termin najłatwiej pilnować w programie do prowadzenia kancelarii, który sam przypomni o upływie terminu, zamiast w arkuszu.
Dla pozwanego to z kolei argument, żeby do samego sprzeciwu z e-sądu, bez dowodów i uzasadnienia (art. 50535 k.p.c.), wziąć tańszą usługę ryczałtową, a pełne zlecenie dać dopiero wtedy, gdy powód wróci ze zwykłym pozwem.
Ile wynoszą koszty zastępstwa procesowego w EPU, trzy scenariusze na jednym przykładzie
| Faktura 12 000 zł, e-sąd | Opłata powoda | Stawka pełnomocnika | Kto płaci |
|---|---|---|---|
| Brak sprzeciwu, nakaz prawomocny | 188 zł | 2 400 zł | pozwany |
| Sprzeciw, nowy pozew, wygrywa powód | 750 zł | 3 600 zł + 17 zł | pozwany |
| Sprzeciw, nowy pozew, wygrywa pozwany | 750 zł | 3 600 zł + 17 zł dla pozwanego | powód |
| Sprzeciw, powód nie wraca | 188 zł | każdy płaci swoje | każda strona sama |
Różnica między pierwszym a drugim wierszem to 1 779 zł. Tyle kosztuje pozwanego przegrany sprzeciw ponad to, co zapłaciłby bez niego. Dla wierzyciela z kolei pierwszy wiersz oznacza, że stawka zasądzona w nakazie nie pokrywa zwykle realnego honorarium za windykację sądową, więc różnicę wkalkulowuje się w umowę z klientem. Po nakazie przychodzi egzekucja, z własnymi zasadami kosztów, opisanymi we wpisie o kosztach zastępstwa procesowego w egzekucji.
Najczęstsze pytania
Ile wynoszą koszty zastępstwa procesowego w EPU?
Od 60 zł przy roszczeniu do 500 zł do 7 200 zł powyżej 200 000 zł, według § 3 ust. 1 rozporządzeń adwokackiego i radcowskiego. Przy typowej fakturze między 10 000 a 50 000 zł sąd zasądza w nakazie 2 400 zł. To stawka minimalna, sąd może przyznać więcej przy większym nakładzie pracy.
Czy koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu upominawczym są takie same jak w EPU?
Tak. Ta sama skala § 3 ust. 1 obejmuje postępowanie upominawcze papierowe i elektroniczne, nakazowe oraz europejskie postępowanie nakazowe. Różni się tylko opłata sądowa: w papierowym upominawczym powód płaci pełną opłatę od pozwu, w EPU i nakazowym czwartą część.
Czy po sprzeciwie od nakazu zapłaty należą się dwie stawki?
Nie. Po sprzeciwie wynagrodzenie liczy się na zasadach ogólnych (§ 3 ust. 2), a w sprawie po umorzonym e-sądzie SN przyjął jedną stawkę odpowiadającą zwykłemu postępowaniu (III CZP 53/23). Wyższą kwotę trzeba uzasadnić nakładem pracy.
Kto płaci koszty, gdy powód po EPU nie złoży pozwu?
Każda strona sama, bo przy umorzeniu postępowania każda ponosi koszty związane ze swoim udziałem (art. 50537 § 1 k.p.c.). Pozwany nie odzyska wynagrodzenia pełnomocnika, który napisał sprzeciw.
Prowadzisz sprawy o zapłatę i chcesz, żeby wierzyciele i dłużnicy z Twojego miasta trafiali do Ciebie, a nie do pierwszej kancelarii z mapy? Sprawdź, jak wygląda profil kancelarii w Rankingu Adwokatów. Szukasz pełnomocnika do sprzeciwu albo pozwu po e-sądzie? Znajdziesz go w rejestrze adwokatów.